Watykańska inżynieria życia. Sztuczna inteligencja a wychowanie w paradygmacie technokratycznym

Cel: głównym celem projektu jest ukazanie nauki papieża Franciszka i Leona XIV o sztucznej inteligencji

źródła: Oficjalne dokumenty Kościoła i przegląd prasy na temat spotkania papieża Franciszka na Szczycie G7 w Borgo Egnazia

Watykańskie pytania o sztuczną inteligencję na dziś i jutro
Sztuczna inteligencja i pokój
Technologia przyszłości: maszyny, które same się uczą
Znaczenie ograniczeń w paradygmacie technokratycznym
Wyzwania dla edukacji
Wyzwania dla rozwoju prawa międzynarodowego
Papież Franciszek a AI
Papież Leon XIV a AI

W obliczu dynamicznego rozwoju sztucznej inteligencji Kościół pragnie wnieść spokojny i pogłębiony głos do debaty nad jej etycznym wykorzystaniem. Papież Leon XIV w przesłaniu na II Rzymską Konferencję o AI podkreślił, że technologie, choć pełne potencjału, muszą służyć integralnemu rozwojowi osoby ludzkiej i całych społeczeństw. Nauka Kościoła o sztucznej inteligencji, zwłaszcza o generatywnej AI, otworzyła nowe horyzonty na wielu płaszczyznach – w tym w zakresie rozwoju badań w ochronie zdrowia i odkryć naukowych – ale rodzi również niepokojące pytania dotyczące jej możliwego wpływu na otwartość ludzkości na prawdę i piękno oraz na wyjątkową zdolność pojmowania i przetwarzania rzeczywistości.

Istnieje już prawo w Watykanie, które reguluje używanie sztucznej inteligencji w watykańskich instytucjach państwowych, ale nie mają zastosowania do całej Kurii Rzymskiej. Np. w sądach watykańskich systemy sztucznej inteligencji mogą być wykorzystywane wyłącznie do badań, podczas gdy dekret przewiduje, że rzeczywista działalność sądowa w zakresie interpretacji prawa musi być zarezerwowana dla sędziów “ludzkich”.

Watykan zauważ, że z powodu tak szybkiego postępu wiele zadań, które wcześniej były wykonywane wyłącznie przez ludzi, jest obecnie powierzanych sztucznej inteligencji. Systemy AI mogą wspomagać lub nawet zastępować człowieka w wielu dziedzinach, szczególnie w wyspecjalizowanych zadaniach, takich jak analiza danych, rozpoznawanie obrazów i diagnostyka medyczna. Chociaż każda aplikacja „wąskiej AI” jest przystosowana do realizacji konkretnego zadania, wielu badaczy dąży do stworzenia tak zwanej „sztucznej inteligencji ogólnej” (Artificial General Intelligence, AGI), czyli jednego systemu, który potrafiłby funkcjonować we wszystkich obszarach poznawczych i wykonywać każde zadanie, jakie jest w zasięgu ludzkiego umysłu. Niektórzy uważają, że taka sztuczna inteligencja mogłaby pewnego dnia osiągnąć poziom „superinteligencji”, przewyższając zdolności intelektualne człowieka, lub przyczynić się do „super-długowieczności” dzięki postępom w biotechnologii. Inni obawiają się, że te – choć czysto hipotetyczne – możliwości mogłyby pewnego dnia przyćmić samą istotę człowieka, podczas gdy jeszcze inni z zadowoleniem przyjmują tę potencjalną transformację.