Przeżuwacze to zwierzęta roślinożerne, które potrafią bardzo dobrze trawić pokarm roślinny, zwłaszcza ten bogaty we włókno (np. siano, trawy). Dzieje się tak dlatego, że w ich żołądku żyją specjalne mikroorganizmy – bakterie, pierwotniaki i grzyby – które pomagają im rozkładać trudne do strawienia składniki, takie jak celuloza.

Żołądek przeżuwaczy jest wyjątkowy, ponieważ ma cztery części: trzy przedżołądki (żwacz, czepiec i księgi) oraz właściwy żołądek, nazywany trawieńcem. Największą i najważniejszą częścią jest żwacz – to tam zachodzi fermentacja, czyli proces, w którym mikroorganizmy rozkładają pokarm bez dostępu powietrza.

W żwaczu panują idealne warunki: odpowiednia temperatura, wilgotność i brak tlenu, dzięki czemu mikroorganizmy mogą działać. Przeżuwacze mają też zdolność cofania pokarmu do jamy ustnej, aby ponownie go przeżuć – to nazywa się przeżuwaniem. Dzięki temu pokarm jest lepiej rozdrobniony i łatwiej trawiony.

Dzięki tym procesom przeżuwacze potrafią korzystać z roślin, których inne zwierzęta nie byłyby w stanie strawić.

Plan ćwiczeń laboratoryjnych:

1. Oglądanie preparatów  z przedżołądków
2. Oglądanie pod mikroskopem treści żwacza