Układ moczowy przez wiele lat uważano za środowisko jałowe, jednak współczesne badania zrewolucjonizowały ten pogląd. Dzięki nowoczesnym technikom sekwencjonowania DNA odkryto, że nawet zdrowy układ moczowy zawiera złożone mikrobiologiczne społeczności – tzw. mikrobiom urologiczny. Projekt, który proponujemy, ma na celu zgłębienie roli mikrobiomu w kontekście zdrowia układu moczowego, podatności na zakażenia oraz możliwości jego celowej modyfikacji w celach leczniczych i profilaktycznych.

Zakażenia dróg moczowych (ZUM) to jedne z najczęściej diagnozowanych infekcji bakteryjnych – szczególnie u kobiet, osób starszych oraz pacjentów z cewnikami lub zaburzeniami opróżniania pęcherza. Nawracające lub przewlekłe ZUM stanowią nie tylko problem zdrowotny, ale też istotne wyzwanie terapeutyczne, ze względu na rosnącą oporność drobnoustrojów na antybiotyki. Projekt ma na celu również przedstawienie potencjalnych, a także alternatywnych metod leczenia i zapobiegania tym zakażeniom poprzez m.in. modulację mikrobiomu.

Przedstawiając zagadnienie, pochylimy się nad charakterystyką mikrobiomu układu moczowego u osób zdrowych, ale również prezentujących patologię w obrębie tego układu. Postaramy się przybliżyć zagadnienia związane z występowaniem tzw. „ochronnych” gatunków bakterii, które mogą działać antagonistycznie wobec patogenów, takich jak Escherichia coli, Klebsiella pneumoniae czy Enterococcus faecalis. Skupimy się również na analizie czynników wpływających na zaburzenia równowagi mikrobiomu (np. antybiotykoterapia, zabiegi urologiczne, zmiany hormonalne). Omówimy strategie terapeutyczne- zarówno te wykorzystywane kliniczne, jak i potencjalne oparte na przywracaniu równowagi mikrobiologicznej – mając na myśli probiotykoterapię, terapie celowane, uroselektywne prebiotyki oraz potencjał i możliwości wykorzystania działań eksperymentalnych. Ważnym aspektem, którego nie możemy pominąć w naszym projekcie, będą także badania nad markerami mikrobiologicznymi i immunologicznymi, które mogłyby przewidywać ryzyko nawrotów zakażeń lub powikłań.

Kolejną komponentą projektu będzie także przedstawienie związków między przewlekłymi stanami zapalnymi a mikrobiomem – z uwzględnieniem przypadków, w których objawy infekcji utrzymują się mimo braku klasycznego wzrostu bakterii w standardowym posiewie moczu. Obserwacje te są coraz częściej zgłaszane w praktyce klinicznej i mogą wskazywać na istnienie dysbiozy lub obecność trudnych do wykrycia drobnoustrojów w mikrobiomie układu moczowego.

Projekt realizowany będzie w formie wykładu, poruszającego wyżej wspomniane zagadnienia, mając na celu edukacje i zwiększenie świadomości wśród jego odbiorców.