Echo kamieni, smak morza. Maltańska inżynieria przetrwania to opowieść o wyspie, która mimo niewielkich rozmiarów od tysięcy lat fascynuje swoją historią, kulturą i zdolnością adaptacji do zmieniających się warunków. Malta to skrzyżowanie cywilizacji – kamienny archipelag zanurzony w błękicie Morza Śródziemnego, który nie tylko przetrwał, ale przez wieki uczył się wykorzystywać swoje ograniczenia jako źródło siły.

W trakcie prelekcji zaprezentowane zostaną najstarsze wolno stojące budowle na świecie – megalityczne świątynie w Ġgantiji, Hagar Qim, Mnajdrze i Tarxien – a także wyjątkowe podziemne sanktuarium Hypogeum Ħal Saflieni. Przedstawione zostaną początki osadnictwa oraz próba odpowiedzi na pytanie, jakim sposobem społeczności bez metalowych narzędzi mogły wznieść tak precyzyjne konstrukcje.

Kolejne etapy to wędrówka przez historię – od czasów Fenicjan, którzy uczynili z wyspy port handlowy, przez okres rzymski i jego ślady w postaci mozaik, term i dróg, aż po wpływy arabskie, normandzkie i sycylijskie. Zostanie omówione ukształtowanie się maltańskiej tożsamości w zetknięciu z językiem, architekturą i administracją przybyłych cywilizacji.

Szczególne miejsce zajmie okres panowania Zakonu św. Jana. Joannici przekształcili Maltę w twierdzę chrześcijaństwa, co przypieczętowało zwycięstwo nad Osmanami w 1565 roku podczas Wielkiego Oblężenia. W tym kontekście pojawi się postać Draguta – tureckiego admirała i legendarnego korsarza, który brał udział w oblężeniu i zginął pod murami Fortu św. Elma. Historia tego okresu to również opowieść o porwaniach, grabieżach i heroicznej obronie, która przez wieki kształtowała maltańską sztukę przetrwania.

Zostanie także przybliżony epizodyczny okres francuski oraz czas brytyjskiej administracji, kiedy na wyspie powstały nowoczesne instytucje i infrastruktura. Podkreślona zostanie rola Malty w czasie II wojny światowej, gdy wyspa stała się kluczowym punktem operacyjnym aliantów i została uhonorowana Krzyżem Jerzego – symbolem odwagi i wytrwałości.

W drugiej części spotkania przybliżona zostanie współczesna Malta – państwo, które mimo ograniczonych zasobów naturalnych potrafiło rozwinąć stabilną gospodarkę opartą na turystyce, usługach i edukacji. Omówione zostaną warunki życia, język, kuchnia, komunikacja oraz lokalne zwyczaje. Całość dopełnią zdjęcia oraz osobiste wrażenia z podróży po miejscach, w których przeszłość i teraźniejszość splatają się w wyjątkowy sposób.

Prelekcja stanowi próbę uchwycenia tego, co w Malcie najważniejsze – nie tylko chronologii dziejów, ale geniuszu przetrwania wyspy, która nieustannie tworzy swoją tożsamość, pozostając sobą.